Większość kierowców myśli, że zna różnicę między OC i AC. Prawda jest taka, że niewiedza w tym zakresie może kosztować nawet kilka tysięcy złotych. Sprawdź, o czym mało kto mówi.

Towarzystwa ubezpieczeniowe oferujące polisy komunikacyjne przeważnie proponują kierowcom dwa najpopularniejsze rodzaje ochrony: ubezpieczenie OC, czyli ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych oraz ubezpieczenie AC, znane jako Autocasco. W dalszej części artykułu przyjrzymy się najważniejszym różnicom między tymi dwoma formami ochrony.

UBEZPIECZENIE OC.

Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych uregulowane zostało w ustawie z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (dalej: „ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych”). Zgodnie z treścią art. 4 pkt 1 powołanej ustawy do kategorii ubezpieczeń obowiązkowych zalicza się m.in. ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych – każdy posiadacz pojazdu mechanicznego zobowiązany jest zatem do wykupienia dla samochodu polisy OC.

Z kolei art. 13 ust. 1 oraz art. 52 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych wskazują, że odszkodowanie z tytułu ubezpieczenia OC wypłaca się w granicach odpowiedzialności cywilnej podmiotu objętego ubezpieczeniem. Tym samym celem weryfikacji obowiązku wypłaty odszkodowania przez zakład ubezpieczeń należy zbadać, czy odpowiedzialność odszkodowawcza zachodzi po stronie sprawcy szkody. Do takiej oceny nie wystarczą same przepisy ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych — konieczne jest również sięgnięcie do kodeksu cywilnego, który reguluje ogólne zasady odpowiedzialności za wyrządzenie szkody. Kluczowe znaczenie mają tu zwłaszcza art. 415 oraz art. 436 kodeksu cywilnego.

UBEZPIECZENIE AC.

Ubezpieczenie AC (Autocasco), w przeciwieństwie do omówionego wyżej ubezpieczenia OC, ma charakter całkowicie dobrowolny. Oznacza to, że ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych nie nakłada na właściciela pojazdu obowiązku wykupienia tej polisy. AC jest formą ubezpieczenia majątkowego, które ma chronić kierowcę przed skutkami różnych nieprzewidzianych zdarzeń – takich jak kradzież auta, zniszczenie spowodowane działaniem sił przyrody czy uszkodzenia powstałe w wyniku wypadku, nawet wtedy, gdy to właściciel pojazdu jest jego sprawcą.

Ubezpieczenie AC obejmuje więc zarówno szkody własne, jak i szkody wyrządzone przez innych uczestników ruchu drogowego – również w sytuacji, gdy sprawcy nie uda się ustalić. Dzięki temu kierowca może liczyć na naprawę pojazdu nawet wtedy, gdy sam doprowadził do kolizji lub gdy sprawca uciekł z miejsca zdarzenia. Ponieważ AC nie jest ubezpieczeniem obowiązkowym, nie stosuje się do niego przepisów ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych. W tym przypadku kluczowe znaczenie mają przede wszystkim przepisy kodeksu cywilnego dotyczące ubezpieczeń majątkowych (art. 821 i nast.) a także regulacje ustawy z dnia 11 września 2015 roku o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej, które określają zasady funkcjonowania zakładów ubezpieczeń i konstrukcję umów ubezpieczeniowych.

UBEZPIECZENIE OC I AC – SZCZEGÓŁOWE RÓŻNICE.

Zakres ochrony.

W przypadku OC – jak już wcześniej wspomniano – ubezpieczyciel ma obowiązek wypłacić odszkodowanie w granicach odpowiedzialności cywilnej sprawcy szkody. Co ważne, nie może on dowolnie ograniczać wysokości świadczenia ani wprowadzać dodatkowych wyłączeń w regulaminach czy ogólnych warunkach umów, jeśli nie przewiduje ich sama ustawa. Oznacza to, że poszkodowany ma prawo domagać się pełnego odszkodowania, a w razie sporu może dochodzić swoich roszczeń również przed sądem.

Przykładowo, dochodząc odszkodowania z OC sprawcy zdarzenia komunikacyjnego można oczekiwać, że ubezpieczyciel zwróci nam pełne koszty naprawy. Roszczenie to nie jest zależne od tego, czy poszkodowany naprawił szkodę czy nie. Tym samym ubezpieczyciel, wbrew powszechnej praktyce, nie może wypłacić części odszkodowania i oświadczyć, że pozostałą część wypłaci dopiero po przedstawieniu rachunków, faktur, że szkoda faktycznie została naprawiona.

Sytuacja prezentuje się odmiennie w przypadku ubezpieczenia AC. Tutaj zakres odpowiedzialności ubezpieczyciela zależy wyłącznie od treści zawartej umowy. Ubezpieczyciel wypłaci odszkodowanie tylko wtedy, gdy dane zdarzenie zostało objęte ochroną w polisie. W praktyce oznacza to, że tańsze warianty AC mogą obejmować jedynie szkody całkowite, czy kradzież pojazdu, podczas gdy bardziej rozbudowane (a co za tym idzie – droższe) wersje zapewniają szerszą ochronę. Dlatego przed podpisaniem umowy warto dokładnie przeanalizować jej warunki i upewnić się, jaki zakres ochrony faktycznie otrzymujemy i czy jest on zgodny z naszymi oczekiwaniami.

Wysokość odpowiedzialności ubezpieczyciela.

Minimalna granica odpowiedzialności ubezpieczyciela w przypadku ubezpieczeń OC określona została w ustawie jako suma gwarancyjna. Suma gwarancyjna ustalana jest każdorazowo w polisie, nie może być jednak niższa od kwot określonych w ustawie o ubezpieczeniach obowiązkowych, które obecnie wynoszą:

  • 29 876 400 złotych w odniesieniu do jednego zdarzenia, którego skutki są objęte ubezpieczeniem bez względu na liczbę poszkodowanych – w przypadku szkód na osobie;
  • 6 021 600 złotych w odniesieniu do jednego zdarzenia, którego skutki są objęte ubezpieczeniem bez względu na liczbę poszkodowanych – w przypadku szkód w mieniu.

W przypadku ubezpieczenia AC górną granicę odpowiedzialności ubezpieczyciela stanowi suma ubezpieczenia. Najczęściej wynosi ona kwotę równą wartości samochodu na dzień zawarcia umowy ubezpieczenia. Weryfikacja sumy ubezpieczenia przed zawarciem umowy jest zatem bardzo istotna – zaniżenie sumy ubezpieczenia może w istotny sposób wpłynąć na uzyskaną kwotę odszkodowania (w szczególności w przypadku, gdy dojdzie do tzw. szkody całkowitej.

Wyłączenia odpowiedzialności.

Wyłączenia odpowiedzialności ubezpieczyciela w przypadku ubezpieczenia OC określone zostały w art. 38 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych. Do przypadków, w których zakład ubezpieczeń nie ponosi odpowiedzialności z tytułu zawartej polisy OC należą szkody:

  • polegające na uszkodzeniu, zniszczeniu lub utracie mienia, wyrządzone przez kierującego posiadaczowi pojazdu mechanicznego; dotyczy to również sytuacji, w której posiadacz pojazdu mechanicznego, którym szkoda została wyrządzona, jest posiadaczem lub współposiadaczem pojazdu mechanicznego, w którym szkoda została wyrządzona. Powyższe oznacza, że jeżeli posiadacz pojazdu uszkodzi tym pojazdem inny pojazd, który posiada lub którego jest współposiadaczem;
  • wynikłe w przewożonych za opłatą ładunkach, przesyłkach lub bagażu, chyba że odpowiedzialność za powstałą szkodę ponosi posiadacz innego pojazdu mechanicznego niż pojazd przewożący te przedmioty;
  • polegające na utracie gotówki, biżuterii, papierów wartościowych, wszelkiego rodzaju dokumentów oraz zbiorów filatelistycznych, numizmatycznych i podobnych;
  • polegające na zanieczyszczeniu lub skażeniu środowiska.

Podkreślić należy, że powyższy katalog wyłączeń powinien być traktowany jako katalog zamknięty. Ubezpieczyciel nie może dowolnie modyfikować powyższych przesłanek lub wprowadzać nowych według własnego uznania.

W przypadku ubezpieczenia AC ubezpieczyciel może indywidualnie przewidzieć w zawartej polisie okoliczności, które wyłączają odpowiedzialność ubezpieczyciela za wyrządzoną szkodę. Brak jest tutaj takich ograniczeń jak w przypadku ubezpieczenia OC. Do standardowych ograniczeń odpowiedzialności ubezpieczyciela z tytułu zawartej polisy AC należą w szczególności:

  • szkody powstałe wskutek rażącego niedbalstwa;
  • brak ważnego przeglądu rejestracyjnego samochodu;
  • prowadzenie samochodu przez osobę niebędącą jego właścicielem;
  • prowadzenie samochodu przez osobę nieposiadającą stosownych uprawnień;
  • prowadzenie samochodu pod wpływem alkoholu.

Konsekwencje prawne za brak polisy.

W przypadku polisy OC ustawodawca przewidział wysokie kary za brak posiadania polisy. Zgodnie z art. 88 ust. 1-2 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych osoba, która nie spełniła obowiązku zawarcia umowy ubezpieczenia OC samochodu osobowego obowiązana jest wnieść opłatę w wysokości równowartości dwukrotności minimalnego wynagrodzenia za pracę.

Przewidziana opłata ulega odpowiedniej redukcji w zależności od okresu, w jakim posiadacz samochodu pozostaje bez ubezpieczenia. W przypadku zatem, gdy okres pozostawania bez ubezpieczenia nie przekracza 3 dni, posiadacz samochodu obowiązany jest uiścić opłatę w wysokości 20% przewidzianej wyżej, a gdy nie przekracza 14 dni – w wysokości 50%. W przypadku przekroczenia okresu 14 dni posiadacz pojazdu obowiązany jest uiścić opłatę w pełnej wysokości.

Niezależnie od powyższego wskazać należy, że brak polisy nie zwalnia posiadacza pojazdu z odpowiedzialności za wyrządzoną szkodę. Odpowiedzialność ciążyć będzie na sprawcy szkody zarówno względem poszkodowanego jak i względem Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego, który w takich przypadkach zobowiązany jest, zgodnie z art. 94 ust. 1 pkt 3 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, naprawić szkodę wyrządzoną przez sprawcę.

W braku posiadania przez sprawcę szkody ważnej polisy AC przewidziane wyżej konsekwencje nie występują. Ubezpieczenie AC jest dobrowolne i nie ma przewidzianych kar za niezawarcie takiej polisy. Jedyną konsekwencją, z jaką liczyć się będzie wówczas musiał sprawca szkody, jest konieczność naprawienia uszkodzonego pojazdu we własnym zakresie.

Samo posiadanie polisy OC lub AC nie zawsze oznacza, że otrzymasz odszkodowanie komunikacyjne w wysokości, która rzeczywiście pokryje poniesione straty. Zaniżona wycena szkody, odmowa wypłaty świadczenia, nieuzasadnione potrącenia czy pominięcie utraty wartości handlowej pojazdu to problemy, z którymi każdego roku mierzy się wielu kierowców.

Jeżeli masz wątpliwości, czy ubezpieczyciel prawidłowo rozliczył Twoją szkodę, nie warto rezygnować z dochodzenia swoich praw. W wielu przypadkach możliwe jest uzyskanie dopłaty do odszkodowania, odzyskanie należnych kosztów naprawy lub dochodzenie odszkodowania za utratę wartości handlowej pojazdu. Moja Kancelaria specjalizuje się w sporach z ubezpieczycielami i pomoże przeanalizować Twoją sprawę, ocenić zasadność decyzji towarzystwa ubezpieczeniowego i skutecznie zawalczyć o pełną kwotę należnego odszkodowania. Wyślij dokumenty do bezpłatnej analizy.

Rate this post